Běłoruska

Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije
Zur Navigation springen Zur Suche springen
53.528.8
Republika Běłoruska
Belarus coa.png Flag of Belarus.svg
zakładne daty:
swójske mjeno Рэспубліка Беларусь (běł.)
Республика Беларусь (rus.)
stolica Minsk
přestrjeń 207.595 km²
wobydlerstwo 9.589.689 (2015)[1]
hustosć 46,2 wob./km²
forma knježerstwa prezidialna republika
hłowa stata prezident
Aljaksandr Lukašenka (wot 1994)
šef knježerstwa ministerski prezident
Andrej Kabjakow (wot 2014)
měna běłoruski rubl
hamtska rěč běłorušćina a rušćina
hymna My, belarusy (Мы, беларусы)
časowe pasmo UTC+2
njewotwisnosć 27. awgusta 1990 wot Sowjetskeho zwjazka
Top Level Domain .by
awtowa značka BY
Połoženje Běłoruskeje w Europje
AwstriskaBelgiskaBołharskaCypernskaČěskaNěmskaDanskaDanskaEstiskaŠpaniskaFinskaFrancoskaFrancoskaZjednoćene kralestwoZjednoćene kralestwoGrjekskaGrjekskaMadźarskaIrskaItalskaItalskaItalskaLitawskaLuxemburgskaLetiskaNižozemskaPólskaPortugalskaRumunskaŠwedskaSłowjenskaSłowakskaIslandskaČorna HoraMakedonskaChorwatskaTurkowskaTurkowskaMaltaSerbiskaGrönlandskaFerejeNorwegskaNorwegskaIsle of ManGuernseyJerseyAndorraMonakoŠwicarskaLiechtensteinVatikanske městoSan MarinoAlbanskaKosowoBosniska a HercegowinaMoldawskaBěłoruskaRuskaUkrainaAwtonomna republika KrimKazachstanAbchaziskaJužna OsetiskaGeorgiskaAzerbajdźanAzerbajdźanArmenskaIranLibanonSyriskaIsraelJordaniskaSawdi-ArabskaIrakRuskaTuneziskaAlgeriskaMarokkoKarta
Wo tutym wobrazu
Wobdźěłać
p  d  w
Information icon.svg

Běłoruska (běłorusce Беларусь, rusce Белоруссия) je nutřkokrajny stat we wuchodnej Europje, kotryž mjezuje z Pólskej, Litawskej a Letiskej na zapadźe, Ruskej na sewjerje a wuchodźe a Ukrainu na juhu. Jeho stolica a najwjetše město je Minsk, kotryž so w srjedźišću kraja namaka. Při rozpušćenju Sowjetskeho zwjazka sta so něhdyša sowjetska republika z njewotwisnym statom a wot lěta 1994 je awtoritarnje knježacy Aljaksandr Lukašenka z prezidentom. Zapadni wobkedźbowarjo pomjenuja Běłorusku husto jako „poslednju diktaturu Europy“.

Mjeno Belarus je wot srjedźowěka sem znate a woznamjenja poprawom „zapadna Rus“. W oficielnych běłoruskich a němskich dokumentach wužiwa so tohodla hamtske mjeno Belarus město Weißrussland. W NDRskich časach běše oficielne pomjenowanje Belorußland.

Geografija[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

Běłoruska je třinaty najwjetši kraj w Europje a najwjetši nutřkokrajny stat, kotryž słuša dospołnje k Europje. Kraj rozpřestrěwa so we Wuchodoeuropskej płoninje; najwyši wjeršk je jenož 345 metrow wysoka Dzjaržynskaja hara zapadnje Minska, kotraž słuša k Běłoruskemu hórskemu hrjebjenjej.

Wokoło 70 % kraja wotwódnjuje do rěkow Prypjat a Dnjepr, kotrejuž posledni běži dale přez Ukrainu do Čorneho morja. Dalše wažne rěki su Berezina, kotraž so do Dnjepra wuliwa, Njemen (Memel) w zapadźe, Dwina w sewjeru a Bug, kotryž stwori zapadnu hranicu z Pólskej a Europskej uniju. Podłu Pripjata namakaja so w juhu Běłoruskeje hoberske bahnišća, kotrež su jenož zrědka wobsydlene. Třećina přestrjenje je z lěsom porosćena.

Běłoruska je najhórje wot Černobylskeje katastrofy potrjechena. Něhdźe štwórćina jeje přestrjenje je radioaktiwnje kontaminowana.

W Běłoruskej je cyłkownje 14 městow z wjace hač 100.000 wobydlerjemi. Najwjetše z nich su nimo Minska Homel (517.000 wobydlerjow), Mahiljow (375.000), Wicebsk (366.000), Hrodna (361.000) a Brest (338.000).


Žórła[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

  1. CIA World Factbook: Trochowanje za 2015

Wotkaz[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

 Commons: Běłoruska – Zběrka wobrazow, widejow a awdiodatajow
Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije