Tadźikistan

Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije
Dźi do: Nawigacija, Pytać
38.671.4
Republika Tadźikistan
Emblem of Tajikistan.svg Flag of Tajikistan.svg
zakładne daty:
swójske mjeno Džumhúrí-ji Tódžíkistón
stolica Dušanbe
přestrjeń 143.100 km²
wobydlerstwo 8.191.958 (2015)[1]
hustosć 57,2 wob./km²
forma knježerstwa republika
hłowa stata prezident Emomali Rachmon
šef knježerstwa ministerski prezident
Qochir Rasulzoda
měna somoni
hamtska rěč tadźikišćina, rušćina
hymna Surudi millí ‬
časowe pasmo UTC+5
njewotwisnosć 9. septembra 1991 wot Sowjetskeho zwjazka
Top Level Domain .tj
telefon +992
Połoženje Tadźikistana w regionje
Egyptowska Tuneziska Libyska Algeriska Marokko Mawretanska Senegal Gambija Gineja-Bissau Gineja Sierra Leone Liberija Słonowinowy pobrjóh Ghana Togo Benin Nigerija Ekwatorialna Gineja Kamerun Gabun Republika Kongo Angola Demokratiska republika Kongo Namibija Južna Afrika Lesotho Swaziska Mosambik Tansanija Kenija Somalija Dźibuti Eritreja Sudan Ruanda Uganda Burundi Sambija Malawi Simbabwe Botswana Etiopiska Južny Sudan Centralnoafriska republika Čad Niger Mali Burkina Faso Jemen Oman Zjednoćene arabske emiraty Sawdi-Arabska Irak Iran Kuwait Katar Bahrain Israel Syriska Libanon Jordaniska Cypernska Turkowska Afghanistan Turkmenistan Pakistan Grjekska Italska Malta Francoska Portugalska Španiska Mauritius Réunion Mayotte Komory Seychelle Madagaskar Sao Tome a Príncipe Sri Lanka Indiska Indoneska Bangladeš Chinska Nepal Bhutan Myanmar Kanada Grönlandska Islandska Mongolska Norwegska Šwedska Finska Irska Zjednoćene kralestwo Nižozemska Belgiska Danska Šwicarska Awstriska Němska Słowjenska Chorwatska Čěska Słowakska Madźarska Pólska Ruska Litawska Letiska Estiska Běłoruska Moldawska Ukraina Makedonska Albanska Čorna Hora Bosniska a Hercegowina Serbiska Bołharska Rumunska Georgiska Azerbajdźan Armenska Kazachstan Uzbekistan Tadźikistan Kirgiska Ruska Zjednoćene staty Malediwy Japanska Sewjerna Koreja Južna Koreja Chinska republika Singapur Awstralska Malajzija Brunei Filipiny Thailandska Vietnam Laos Kambodźa Indiska Papuwa-Nowa GinejaKarta
Wo tutym wobrazu
Wobdźěłać
p  d  w
Information icon.svg

Tadźikistan (serbsce tež Tadźikiska abo Tadźikska; tadźikisce Тоҷикистон/Todźikiston, rusce Таджикистан) je nutřkokrajny stat w srjedźnej Aziji, kotryž bě hač do lěta 1991 z dźělom Sowjetskeho zwjazka. Jeho stolica je Dušanbe.

Geografija[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

Satelitowy wobraz Tadźikstana

Susodne kraje su Kirgiska na sewjeru, Chinska na wuchodźe, Afghanistan na juhu a Uzbekistan na zapadźe. We wuchodźe kraja namakaja so wysoke horiny Pamira. Tadźikistan leži we wysokich horinach Pamira, nimale połojca přestrjenje leži wyše hač 3.000 metrow. Na wuchodźe nadeńdźe so Pik Ismoil Somoni (prjedy Pik Komunizma), ze 7495 metrami najwyši wjeršk w Tadźikistanje. Na sewjeru rozpřestrěwa so hórski rjećaz Alaj. Jenož na samym sewjerozapadźe ma kraj w Ferganskej dolinje mały podźěl nižiny, kotryž hodźi so dla zastaranja z wodu přez rěku Syrdarja za intensiwne ratarstwo wužiwać. Druha wažna rěka je Pandź, přitok Amudarje, kotryž twori južnu hranicu z Afghanistanom. Najwjetši jězor je Karakul (380 km²), kotryž leži we wysokosći wot 4000 metrow na Pamirskej wysočinje njedaloko chinskeje hranicy.

Wobydlerstwo a rěč[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

Prěnja hamtska rěč je tadźikšćina, persišćinje podobna indoeuropska rěč. Nimo toho je ze sowjetskich časow tež rušćina jako hamtska rěč připóznata. Wosebje we Ferganskej dolinje je wulka uzbekska mjeńšina žiwa, kotraž wučinja cyłkownje něhdźe 25 % wobydlerstwa.

Wjace hač 90 % ludnosće su muslimskeje wěry.

Žórła[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

  1. CIA World Factbook: Trochowanje za 2015

Wobraz[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

 Commons: Tadźikistan – Zběrka wobrazow, widejow a awdiodatajow
Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije