Postpozicija

Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije
Zur Navigation springen Zur Suche springen

Jako postpozicija so woznamjenjeja słowa, kotrež na rozdźěl wot prepozicijow za słowom steja, na kotrymž wone so poćahuja.

W Serbšćinje[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

  • hary dla (+ genitiw)


W Němčinje[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

W Němčinje wěsty pad za nomen žadaja:

  • einem Bericht zufolge (+ datiw) "po rozprawje"
  • der Einfachheit halber (+ genitiw) "jednorosće dla, dla jednorosće"
  • meiner Meinung nach (+ datiw) "po mojim měnjenju"
  • den Fluss entlang (+ akuzatiw) "podłu rěki; po rěce"
  • des Geldes wegen (+ genitiw) "pjenjez dla, dla pjenjez"

Někotre postpozicije jich pad změnja, jeli jako prepoziciju před poćahowym słowom steja:

  • zufolge eines Berichts (+ genitiw) "po rozprawje"
  • entlang dem Fluss (+ datiw, rědko tež + genitiw) "podłu rěki; po rěce"

W druhich rěčach[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

Postpozicije tež w druhich rěčach wustupuja, při čimž někotre rěče postpozicije nimo prepozicije wužiwaja, mjeztym druhe rěče maja jenož postpozicije.


Sćěhowace rěče někotre postpozicije nimo prepozicijow maja:

  • Łaćonsce:
    • honoris causa po słowje „česć dla“ = česće dla
  • Jendźelsce:
    • long time ago po słowje „dołhi čas před“ = před dołhim časom)


Sćěhowace rěče postpozicije nimo někotrych prepozicijow maja:

  • Finsce (Wone zwjetša z genitiwom, druhdy z partitiwom steja.):
    • minun kanssa (z genitiwom) = po słowje „mnje z“ = ze mnu
    • ikkunan vieressä (z genitiwom) = po słowje „wokna pódla“ = pódla wokna
    • sinua varten (z partitiwom) = po słowje „tebje za“ = za tebje
  • Lappsce: (Wone přeco z genitiwom steja.)[1]
    • dálu luhtte = po słowje „doma při/wot“ = při domje; wot doma
    • váriid guvlui = po słowje „horow w směrje“ = w směrje horow; k horam
    • biilla vuolde = po słowje „awta pod“ = pod awtom; pod awto


Sćěhowace rěče jenož postpozicije maja:

  • Hindi:
    • मेज़ पर mez par „na blidźe“: मेज़ mez „blido“, पर par „na“
    • भाई के लिए bhāī ke liye „za bratra“: भाई bhāī „bratr“, के लिए ke liye „za“
  • Nepalsce: म घर मा वस्छू Ma ghar maa basčhu = po słowje „Ja dom w bydlu“ = Bydlu w domje.
  • Armensce:[2]
    • mekneluc arradź (z ablatiwom) = po słowje „wotjězd před“ = před wotjězdom
    • tangarani mot' (z genitiwom) = po słowje „muzej njedaloko“ = njedaloko muzeja
    • atorri wra (z genitiwom) = po słowje „stoł na“ = na stole, na stólcu
    • kachakic durs (z ablatiwom) = po słowje „město zwonka“ = zwonka města
  • Japansce:
    • その後で sono ato de = po słowje „to po“ = po tym zo
    • そこで soko de = po słowje „tam wot“ = wottam
    • どこへ doko e „hdźe k“ = dokal
  • Korejsce:
    • 한국 Hanguk e „Korejska k“ = ke Korejskeje
  • Madźarsce:
    • az asztal alatt = po słowje „blido pod“ = pod blidom
    • a ház előtt = po słowje „dom před“ = před domom
    • kutya nélkül = po słowje „pos bjez“ bjez psa
    • a ház mellett = po słowje „dom pódla“ = pódla doma
  • Mongolsce:[3]
    • номын дор (z genitiwom) = po słowje „kniha pod“ = pod knihu
    • ширээн дээр (z nominatiwom) = po słowje „blido na“ = na blidźe
    • үүнээс гадна (z ablatiwom, ale při pronomenach z fleksiskim zdónkom) = po słowje „to nimo“ = nimo toho
    • чам руу (z nominatiwom, ale při pronomenach z fleksiskim zdónkom) = po słowje „ty k“ = k tebi
  • Baškirsce:[4]
    • минең менән = po słowje „ja z“ = ze mnu
    • Тимур кеүек = po słowje „Timur kaž“ = kaž Timur
  • Encisce:[5]
    • d'a ńin = po słowje „zemja na“ = na zemi
    • ńine = po słowje „štom na“ = na štomje
    • ńi' = po słowje „štom na“ = na štom
  • Guaranisce:
    • che rógape = po słowje „ja dom w“ = w mojim domje
    • ka'aguýrupi = po słowje „lěs přez“ = přez lěs


Ale tež mortwa rěč Hetitišćina je postpozicije měła, kotrež so zwjetša z datiwom-lokatiwom wužiwachu:[6]

  • suhhi ser = po słowje „třěcha na“ = na třěše
  • suhhi sara = po słowje „třěcha na“ = na třěchu

Nóžki[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

  1. Kauderwelsch Band 192, Samisch für Lappland, Wort für Wort, 1. nakład, 2005, ISBN 3-89416-630-7, stronje 56 a 57
  2. Kauderwelsch Band 119, Armenisch Wort für Wort, 1. nakład, 1999, ISBN 3-89416-321-6, strony 68, 78-80 (Ale tam so transliteracija po Němčinje wužiwa.)
  3. Vietze: Lehrbuch der Mongolischen Sprache, ISBN 3-324-00242-7, strony 52, 75, 76
  4. Margarete I. Ersen-Rasch: Baschkirisch, Lehrbuch für Anfänger und Fortgeschrittene, Harrassowitz, 2099, ISBN 978-3-447-05730-1, strony 50, 51
  5. Michael Katzschmann, János Pusztay: Jenissej-Samojedische (Enzisches) Wörterverzeichnis, Helmut Buske Verlag Hamburg, 1978, ISBN 3-87118-340-7, strona 144
  6. W.B. Lockwood: Überblick über die indogermanischen Sprachen, Gunter Narr Verlag Tübingen, 1979, ISBN 3-87808-100-6, strona 308

Žórła[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

Hlej tež[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije