Sok
| Tutón nastawk z temu rostlina je po hesle na druhi nastawk podobny. Druhe hesło sok ma temu techniski woznam. Dalše warianty su na stronomaj sok a čóčka listowane. |
| Sok (Lens culinaris) | |
| systematika | |
|---|---|
| Domena | Eukaryoty |
| Swět | Rostlinstwo |
| Eurosidy I | |
| porjad: | (Fabales) |
| swójba: | Łušćinowcy (Fabaceae) |
| podswójba: | Mjetelojte kwěty (Faboideae) |
| ród: | Sok[1][2] (Lens) |
| družina: | Sok[1][2] |
| wědomostne mjeno | |
| Lens culinaris | |
| Medik. | |
Sok[1][2] (Lens culinaris) je rostlina ze swójby łušćinowcow. Druhe serbske mjena su čok[3], čóčka[1][4], čóčk[1][4], sóčk[1] a sočk[2]. Wón je stara kulturna rostlina z orienta.
Wobsah |
Wopis [wobdźěłać]
Sok je jednolětna rostlina, kotraž docpěje wysokosć wot 30 hač do 50 cm.
Łopjena su w porach pjerite a so zwjetša w zawiječkach kónča.
Małke, namódry běłe kćenja steja po jednym hač po třoch w kićach w rozporach.
Płody a symjenja [wobdźěłać]
Płone symjenja sedźa zwjetša po jednym hač po dwěmaj we łušćinach. Wone su tačelojte, zelenojće-brune hač čorne abo čerwjenojte a přinjesu na bělkowinach a wuhlowych hydratach bohatu zeleninu.
Stejnišćo [wobdźěłać]
Rosće w suchim a ćopłym klimje.
Rozšěrjenje [wobdźěłać]
Rostlina je jako kulturnu rostlinu w Europje wot młodokamjentneje doby dopokazana.
Wužiwanje [wobdźěłać]
Symjenja so zwjetša njebělene warjene jědźa.
Ze symjenjow so tež muka zhotowja, kotraž móže jako přidawk při chlěbpječenju słužić.
Zelo a słoma stej na bělkowinach bohatu skótnu žratwu.
Stawizny [wobdźěłać]
W starych kulturach w Mezopotamiskej, Egyptowskej, Persiskej a Israelu bě ludowy cyrobowy srědk.
Wot bronzoweje doby su znate kulturne formy z wjetšimi symjenjemi.
Nóžki [wobdźěłać]
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 W internetowym słowniku: Linse
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 Jurij Kral: Serbsko-němski słownik, ISBN 3-7420-0313-5, strona 539
- ↑ Jurij Kral: Serbsko-němski słownik, Domowina-Verlag, Bautzen, 2003, ISBN 3-7420-0313-5, strona 40
- ↑ 4,0 4,1 Prawopisny słownik, Hornjoserbski słownik, ISBN 3-7420-1920-1, strona 70
Žórła [wobdźěłać]
- Jugendlexikon Biologie, 1988, ISBN 3-323-00043-9, strona 208 (něm.)
- Meyers Taschenlexikon Biologie, In 3 Bänden, 2. zwjazk, ISBN 3411-12023-1, stronje 144-145 (něm.)
- Ullstein Lexikon der Pflanzenwelt, 1973, ISBN 3-550-16019-4, strona 268 (něm.)
- Brankačk, Jurij: Wobrazowy słownik hornjoserbskich rostlinskich mjenow na CD ROM. Rěčny centrum WITAJ, wudaće za serbske šule. Budyšin 2005.
- Kubát, K. (Hlavní editor): Klíč ke květeně České republiky. Academia, Praha (2002)
- Lajnert, Jan: Rostlinske mjena. Serbske. Němske. Łaćanske. Rjadowane po přirodnym systemje. Volk und Wissen Volkseigener Verlag Berlin (1954)
- Rězak, Filip: Němsko-serbski wšowědny słownik hornjołužiskeje rěče. Donnerhak, Budyšin (1920)
| Tutón nastawk je hišće zarodk wo botanice. Móžeš pomhać jón dale redigować. K tomu stłóč na «wobdźěłać».
Jeli eksistuje w druhej rěči hižo bóle wuwity nastawk ze samsnej temu, potom přełožuj a dodawaj z njeho. |
Jeli nastawk ma wjace hač jedyn njedostatk, wužiwaj prošu předłohu |