Indiska

Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije
Dźi do: Nawigacija, Pytać
Indiska
Emblem of India.svg Flag of India.svg
zakładne daty:
swójske mjeno भारत गणराज्य
Bhārat Ganarājya

Republic of India

stolica Nowy Delhi
přestrjeń 3.287.590km² (7. na swěće)
wobydlerstwo 1.210.193.422 (2. na swěće, 2011)
hustosć zasydlenja 377/km²
forma knježerstwa republika
hłowa stata Prezident Pranab Mukherjee
šef knježerstwa ministerski prezident
Manmohan Singh
měna indiska rupija
hamtska rěč hindišćina, jendźelšćina a dalšich 21 rěčow
hymna Vandē Mātaram‬
časowe pasmo UTC +5:30
njewotwisnosć 15. awgusta 1947
Top Level Domain .in
telefon +91
mapa
India (orthographic projection).svg
Wobdźěłać
p  d  w
Information icon.svg

Indiska je stat w južnej Aziji na indiskim subkontinenće. Mjezuje z Pakistanom na sewjerozapadźe, z Chinskej a z Nepalom na sewjerowuchodźe a z Bangladešom na wuchodźe. Indiska je zwjazkowa republika z 28 zwjazkowymi statami a 7 zwjazkowymi teritorijemi.

Indiska je multietniski kraj a z wjace hač 1,2 miliardow wobydlerjemi druhi najwjetši stat swěta po wobydlerstwje.

W lěće 1947 sta so Indiska njewotwisna wot Zjednoćeneho kralestwa, wostanje pak čłon Commonwealtha.

Geografija[wobdźěłać]

W sewjeru je Himalaja přirodna hranica kraja, w juhu wobdawa Indiski ocean strony.

Rěčna situacija w Indiskej[wobdźěłać]

W Indiskej so wjace hač 400 rěčow rěči. Wjetšina Indičanow rěči indoariske rěče. Wot tych je Hindi najwažniša. Na juhu Indiskeje so drawidske rěče rěča, na přikład Tamilšćina. 21 rěčow je oficielnje připóznate.
72% su Indoariske rěče.
25% su Drawidske rěče.

Druhe w Indiskej wužiwane rěče su Awstro-aziske rěče kaž Santali a Tibeto-burmaske rěče kaž Manipuri.

Klima[wobdźěłać]

Wjedro na subkontinenće je prěnjorjadnje wot dešćoweho časa (monsuna) wotwisne. Wón započina kónc meje při pobrjoze Kerale w juhozapadźe Indiskeje połkupy a ćehnje w běhu přichodneho połdra měsaca do sewjerowuchodneho směra přez kraj.

Wosebje w pralěsowych kónčinach w sewjerowuchodźe a w Bengalskej nižiny móže w tutym času k ćežkim powodźenjam přińć, a při kromje Himalaje njejsu wotwalenja hory zrědka. Spočatk septembra je sewjer přewažnje bjez dešća, ale traje dalšej měsacaj doniž so tež mróčele na južnym Dekkanje a w Kerali njezminu.

Wuchodny pobrjóh Andry Pradeša a Tamil Nadu kaž tež južna Kerala dožiwja mjez oktobrom a decembrom dla sewjerozapadneho monsuna hišće druhi dešćowy čas.

Administratiwne dźělenje[wobdźěłać]

Indiska republika je rozdźělena do 28 zwjazkowych statow a 7 teritorijow.

Zwjazkowe staty[wobdźěłać]

Zwjazkowe staty Indiskeje
AP Andra Pradeš
AR Arunačal Pradeš
AS Asam
BR Bihar
CG Čatisgar
GA Goa
GJ Gudźarat
HP Himačal Pradeš
HR Harjana
JH Dźarkand
JK Dźamu a Kašmir
KA Karnataka
KL Kerala
MH Maharaštra
ML Megalaja
MN Manipur
MP Madja Pradeš
MZ Mizoram
NL Nagaland
OR Orisa
PB Pandźab
RJ Radźastan
SK Sikkim
TN Tamil Nadu
TR Tripura
UA Utar Ančal
UP Utar Pradeš
WB Zapadna Bengalska

Zwjazkowe teritorije[wobdźěłać]

AN Andamany a Nikobary
CH Čandigar
DD Daman a Diu
DL Delhi
DN Dadra a Nagar Haveli
LP Lakšadwip
PY Pudučeri (prjedy Pondicherry)


Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije