Žołta gingawa

Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije
Dźi do: Nawigacija, Pytać
Žołta gingawa
Illustration Nuphar lutea0.jpg
Ilustracija žołteje gingawy (Nuphar lutea)
systematika
Domena Eukaryoty
Swět Rostlinstwo
klasa: Krytosymjenjak (Magnolipsida)
porjad: (Nymphaeales)
swójba: Bónčawowe rostliny (Nymphaeaceae)
podswójba: Nupharoideae
ród: Gingawa[1][2] (Nuphar)
družina: Žołta gingawa
wědomostne mjeno
(Nuphar lutea)
(L.) Sm.
Wobdźěłać
p  d  w
Information icon.svg
Jědojta družinaŠkitana družina

Žołta gingawa (Nuphar lutea) je rostlina ze swójby bónčawowych rostlinow (Nymphaeaceae).

Žołta gingawa

Wopis[wobdźěłać]

Žołta bónčawa je wódna rostlina a trajne zelo, kotrež docpěwa wysokosć wot 50 hač do 20 cm.

Ricomy su tołste a rozhałuzowane a wobsahuja alkaloidy.

Łopjena[wobdźěłać]

Płuwanske łopjena su šěroko-jejkojte a docpěwaja dołhosć wot 10 hač 30 cm. Jich stołpiki docpěwaja dołhosć wot hač do 3 m. W hłubokim wodźe faluja płuwanske łopjena. Podnurjene łopjena su solotwjowołopjenojte, jasnozelene.

Kćenja[wobdźěłać]

Kćěje wot junija hač do awgusta. Kćenja su kulowate a jara sylnje woni. Wone docpěwaja wulkosć wot 3 hač do 5 cm a často nad wódny powjerch sahaja. Pjeć keluškowych łopješkow su žołte a nutř nygane. Krónowe łopješka su mnoholičbne, małe a šupiznojte. 7-24 łopatkojtych nektarowych łopješkow je žołte. Pěstowe tačałki su 15- hač 20-pruhojte a w srjedźišću likojće pohłubšene.

Kćenja so wot brukow wopróšuja.

Płody a symjenja[wobdźěłać]

Płody su kulowate, krušwojte kapsle a pod wodu zezrawja a do wjelesymjenjowych, płuwanjakmanych dźělow rozpadnu.

Symjenja arilus nimaja.

Stejnišćo[wobdźěłać]

Rosće w stejacych abo pomału běžacych, maksimalnje 6 m hłubokich wodźiznach.

Rozšěrjenje[wobdźěłać]

Rostlina je w nimale cyłej Europje rozšěrjene.

Wužiwanje[wobdźěłać]

Podobna rostlina[wobdźěłać]

  • Mała gingawa (Nuphar pumila) ma 2-3 cm wulke kćenja, kotrež su nažołć zelene. Łopjena docpěwaja dołhosć wot 15 cm. Wustupuja jara rědko w łuhojtych a horinskich jězorach.

Nóžki[wobdźěłać]

  1. Pawoł Völkel: Prawopisny słownik hornjoserbskeje rěče. Hornjoserbsko-němski słownik. Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšin 2005, ISBN 3-7420-1920-1, str. 133.
  2. W internetowym słowniku: Teichrose

Žórła[wobdźěłać]

  • Spohn, Aichele, Golte-Bechtle, Spohn: Was blüht denn da? Kosmos Naturführer (2008), ISBN 978-3-440-11379-0, strona 266 (něm.)
  • Ullstein Lexikon der Pflanzenwelt, 1973, ISBN 3-550-16019-4, strona 406 (něm.)
  • Brankačk, Jurij: Wobrazowy słownik hornjoserbskich rostlinskich mjenow na CD ROM. Rěčny centrum WITAJ, wudaće za serbske šule. Budyšin 2005.
  • Kubát, K. (Hlavní editor): Klíč ke květeně České republiky. Academia, Praha (2002)
  • Lajnert, Jan: Rostlinske mjena. Serbske. Němske. Łaćanske. Rjadowane po přirodnym systemje. Volk und Wissen Volkseigener Verlag Berlin (1954)
  • Rězak, Filip: Němsko-serbski wšowědny słownik hornjołužiskeje rěče. Donnerhak, Budyšin (1920)

Eksterne wotkazy[wobdźěłać]

Commons
Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije