Šiškaty dub
Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije
 |
|
| Ilustracija šiškateho duba (Quercus robur) | |
| systematika | |
|---|---|
| Domena | Eukarioty |
| Swět | Rostlinstwo |
| klasa: | (Rosopsida) |
| podklasa: | (Rosidae) |
| porjad: | (Fagales) |
| swójba: | Bukowe rostliny (Fagaceae) |
| ród: | Dub[1][2] (Quercus) |
| družina: | Šiškaty dub |
| wědomostne mjeno | |
| Quercus robur | |
| L. (1753) | |
| Mapa | |
 |
|
| rozšěrjenje šiškateho duba | |
Šiškaty dub (Quercus robur) je štom ze swójby bukowych rostlinow (Fagaceae), z roda dubow.
Wobsah |
[wobdźěłać] Wopis
Šiškaty dub je lětozeleny štom, kotryž ma najčasćišo krótki kmjen a docpěje wysokosć wot 30 hač do 40 m. Ma sylne hałuzy a hustu, šěroku krónu.
Skora je tołsta, po dołhosći hłuboko rozpukana a ćěmnošěra. Kmjen docpěje tołstosć wot 2 m.
Młode hałuzy su šěrozelene abo šěrobrune. Zymske pupki su owalne a docpěja dołhosć wot 5 hač do 8 mm.
Łopjena su lapate, měnjate, jara krótko stołpikate a docpěja dołhosć wot 2 hač do 7 cm. Pupki su jejojteje formy, docpěja dołhosć wot 10 hač do 15 cm, šěrokosć wot 5 hač do 8 cm, na wšěm boku z 5-6 kulojtymi buchtami a cyłokromatymi lapami. Zwjercha su ćěmnozelene, błyšćate, wot spody jasniše a na žiłkach kosmate.
Šiškaty dub kćěje wot apryla hač do meje. Kćenja su njenahladne a steja w jednosplažnych kwětnistwach. Rostlina je jednodomna. Muske micki steja kopate na spódku młodych wurostkow w čumpatych, wisacych kłosach, docpěja dołhosć wot 2 hač do 4cm, su žołtozelene. Žónske kćenja steja na kónčku młodych wurostkow w dołho šiškatych, 1- hač do 3-kćenjowych kłóskach. Młode duby počinaja hakle w starosći wot 15-20 lět za kćeće zrałe być.
Dołho šiškate žołdźe su jejkojte abo dołhojte a docpěja dołhosć wot 2 hač do 3,5 cm a su w delnjej třećinje wot płodoweho keluška zawalowane. Wobsahuja hač do 30% škroba a tohodla su hódnotne za čerwjenu dźiwinu kaž picu.
Šiškaty dub je runja druhim dubam wětrny kćějak. Płody buchu předewšěm wot sojow a wjewjerčkow rozšěrjene.
[wobdźěłać] Stejnišćo
Šiškaty dub rosće na hłubokosahacych, włóžnych a wutkatych, hlinjanych a pěskowych pódach.
[wobdźěłać] Rozšěrjenje
Šiškaty dub je w Europje, sewjernej Anatoliji, Kawkazu rozšěrjeny; w srjedźnej Europje wot nižiny hač do wysokosće wot 1000 metrow w Alpach.
 Šiškaty dub |
 Ilustracija |
 Łopjena a płody |
 Šiškaty dub |
[wobdźěłać] Noty
- ↑ Prawopisny słownik, Hornjoserbski słownik, ISBN 3-7420-1920-1, strona 104
- ↑ W internetowym słowniku: Eiche
[wobdźěłać] Žórła
- Schauer - Caspari: Pflanzenführer für unterwegs, ISBN 978-3-8354-0354-3, 2. nakład, 2008, strona 432 (něm.)
- Spohn, Aichele, Golte-Bechtle, Spohn: Was blüht denn da? Kosmos Naturführer (2008), ISBN 978-3-440-11379-0, strona 398 (něm.)
- Seidel/Eisenreich: BLV Bestimmungsbuch Bäume und Sträucher, ISBN 3-405-13737-3, strony 20, 106-107, 154, 172, 183 (něm.)
- Kral, Jurij: Serbsko-němski słownik hornjołužiskeje rěče. Maćica serbska, Budyšin (1927)
- Rězak, Filip: Němsko-serbski wšowědny słownik hornjołužiskeje rěče. Donnerhak, Budyšin (1920)
- Völkel, Pawoł: Hornjoserbsko-němski słownik, Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšin (1981)
[wobdźěłać] Eksterne wotkazy
