K wobsahej skočić

Dźiwi drapalc

Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije
Dźiwi drapalc
Dźiwi drapalc (Dipsacus fullonum)
systematika
Domena Eukaryoty
Swět Rostlinstwo
  Asteridy
Euasteridy II
rjad: (Dipsacales)
swójba: Drapalcowe rostliny (Dipsacaceae)
ród: Drapalc[1][2] (Dipsacus)
družina: Dźiwi drapalc
wědomostne mjeno
Dipsacus fullonum
L.
Wobdźěłać
p  d  w

Dźiwi drapalc (Dipsacus fullonum, Syn. Dipsacus sylvestris) je rostlina ze swójby drapalcowych rostlinow (Dipsacaceae). Dalše serbske mjeno je drapałka.

Dźiwi drapalc je dwulětna rostlina, kotraž docpěwa wysokosć wot 70 hač 200 cm.

Stołpik je kałaty.

Łopjena ma často kałate srjedźne nerwy. Spódnje łopjena docpěwaja dołhosć wot 30 hač do 40 cm a su krótkostołpikate, jejkojte, zwjetša njerozdźělne, zubate, wutworja rozetu a ze spočatkom kćěwa wuschnu. Stołpikowe łopjena su lancetojte, zubate abo cyłokromne, přećiwostejne a na spódku w formje titki zarosćene.

Kćěje wot julija hač awgusta. Štyrikónčkowe, lila kćenja steja w hustych, (dołhojće)jejkojtych, walcojtych, kehelojtych abo cylindrojtych hłójčkach z dołhosću wot 3 hač 8 cm. Njesu dołhe, wobłukate, kałace přikrywne łopješka w dwěmaj rjadomaj a seršćate pluwowe nošne łopješka, kotrež su dlěše hač kćenja a hišće dołho po kćěwje zawostanu. Króna je štyrikónčna. Jeje rołka docpěwa dołhosć wot něhdźe 1 cm. Keluch je štyrihranity. Kćenja so w rynčce wokoło hłójčki puknu.

Rosće w njerodźowych wobrostach na pućach, nasypach, brjohach a pustych płoninach.

Rostlina je w srjedźnej a južnej Europje, juhozapadnej Aziji, sewjernej Americe a na Kanariskich kupach rozšěrjena.

  • Zadrěwkaty drapalc (Dipsacus laciniatus) ma njeprawidłownje pjerite stołpikowe łopjena.
  • Sukelny drapalc (Dipsacus sativus) ma proste, wróćo zekřiwjene nošne łopješka.
  1. Pawoł Völkel: Prawopisny słownik hornjoserbskeje rěče. Hornjoserbsko-němski słownik. Ludowe nakładnistwo Domowina, Budyšin 2005, ISBN 3-7420-1920-1, str. 100.
  2. W internetowym słowniku: Karde
  • Botanica, Einjährige und mehrjährige Pflanzen, Über 2000 Pflanzenporträts, ISBN 978-3-8331-4469-1, strona 285 (němsce)
  • GU Naturführer Blumen, ISBN 3-7742-1507-3, strona 146, z wědomostnym mjenom Dispacus sylvestis (němsce)
  • Schauer - Caspari: Pflanzenführer für unterwegs, ISBN 978-3-8354-0354-3, 2. nakład, 2008, strona 320, z wědomostnym mjenom Dipsacus sylvestris (němsce)
  • Spohn, Aichele, Golte-Bechtle, Spohn: Was blüht denn da? Kosmos Naturführer (2008), ISBN 978-3-440-11379-0, strona 202, z wědomostnymaj mjenomaj Dipsacus fullonum a Dipsacus sylvestris (němsce)
  • Brankačk, Jurij: Wobrazowy słownik hornjoserbskich rostlinskich mjenow na CD ROM. Rěčny centrum WITAJ, wudaće za serbske šule. Budyšin 2005.
  • Kubát, K. (Hlavní editor): Klíč ke květeně České republiky. Academia, Praha (2002)
  • Lajnert, Jan: Rostlinske mjena. Serbske. Němske. Łaćanske. Rjadowane po přirodnym systemje. Volk und Wissen Volkseigener Verlag Berlin (1954)
  • Rězak, Filip: Němsko-serbski wšowědny słownik hornjołužiskeje rěče. Donnerhak, Budyšin (1920)
Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije