Čorna aronija

Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije
Zur Navigation springen Zur Suche springen
Čorna aronija
Aronia-melanocarpa-Aron.JPG
Čorna aronija (Aronia melanocarpa)
systematika
Domena Eukaryoty
Swět Rostlinstwo
swójba: Róžowe rostliny (Rosaceae)
podswójba: (Spiraeoideae)
tribus: Pyreae
podtribus: Jadrješkosadowe rostliny (Pyrinae)
ród: Aronija
družina: Čorna aronija
wědomostne mjeno
Aronia melanocarpa
(Michx.) Elliott
Wobdźěłać
p  d  w
Information icon.svg

Čorna aronija (Aronia melanocarpa) je rostlina ze swójby róžowych rostlinow (Rosaceae).

Płody

Wopis[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

Rostlina je kerk, kotryž docpěje wysokosć wot 1 hač do 2 m a je pjelsćojtej aronoji Aronia arbutifolia nastupajo lisćo a kćenja jara podobna, při čimž so spočatne kosmy skoro zhubja. Lisćo so mjenje błyšća.

Kćenja[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

Kćěje wot meje hač do junija (wot julija hač do awgusta). Kćenja su dwusplažne.

Kćenja so wot insektow wopróšuja.

Płody a symjenja[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

Zrałe jahody su čorne a błyšćace. Wone skoro po zrałoće w nazymje wotpadnu. Płody najěr słódkojće słodźa.

Symjenja wot oktobra hač do decembra zrawja.

Rozšěrjenje[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

Rostlina je w sewjerowuchodźe Zjednoćenych statow Ameriki domjaca.

Kulturnej formje[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

Znatej kulturnej formje stej Nero a Viking.

Wužiwanje[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

Płody so za zhotowanje želeja, marmelady, brěčki, wina a likera wužiwaja.

Wědomostne mjeno[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

Prěni dźěl wědomostneho mjena Arónia pochadźa z grjekskeho słowa αρωνια (arōnía) „myšpla“, kotrež słuša k słowu αρια (aría) „mučnica“. Tute mjeno so je na ród ze sewjerneje Ameriki přenjesene.[1]

Druhi dźěl wědomostneho mjeno melanocarpa (musce melanocárpus) „čornopłodowy“ pochadźa z grjekskeho słowa μελαγκαρπος (melágkarpos), kotrež słuša k słowomaj μελας (mélas) „čorny“ a καρπος (karpós) „płód“.[2]

Nóžki[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

  1. Helmut Genaust: Etymologisches Wörterbuch der botanischen Pflanzennamen. Nikol Verlag, Hamburg 2012, ISBN 978-3-86820-149-9, str. 78.
  2. Helmut Genaust: Etymologisches Wörterbuch der botanischen Pflanzennamen. Nikol Verlag, Hamburg 2012, ISBN 978-3-86820-149-9, str. 376.

Žórła[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

  • Botanica, Bäume und Sträucher, Über 2000 Pflanzenporträts, ISBN 978-3-8331-4467-7, strona 105 (němsce)
  • Mayer, Schwegler: Welcher Baum ist das?, Bäume, Sträucher, Ziergehölze, ISBN 978-3-440-11273-1, strona 166 (němsce)

Eksterne wotkazy[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]

« Čorna aronija » w druhich wikimediskich projektach :

Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije