Wodźik

Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije
Dźi do: Nawigacija, Pytać
Kajkosće
Powšitkowne
mjeno, symbol, rjadowy ličbnik Wodźik, H, 1
serija Njekow
skupina, perioda, blok 1, 1, 1
napohlad bjezbarbny płun
masowy podźěl na zemskej wobalce 0,88 %
Atomarne
atomowa masa 1,00794 u
atomowy radius (wuličeny) 25 (53) pm
kowalentny radius 37 pm
Van-der-Waals-Radius 120 pm
elektronowa konfiguracija 1s1
elektrony na energijowym niwowje 1
1. ionizowanska energija 1312 kJ/mol
Fyzikaliske
agregatny staw płunojty
hustosć 0,0899 při 273 K
twjerdosć po Mohs žana (płun)
magnetizm magn. suszeptibilita = 8 · 10−9

(diamagnetiski)

škrějny dypk 14,025 K (−259,125 °C)
warjenski dypk 20,268 K (−252,882 °C)
molarny wolumen 22,42 · 10−3 m3/mol
wuparna ćopłota 0,891 kJ/mol
škrějna ćopłota 0,117 kJ/mol
parowy ćišć 209· 103 Pa při 23 K
zwukowa spěšnosć 1314 m/s při 298,15 K
specifiska ćopłotna kapacita 14304 J/(kg · K)
elektriska wodźiwosć 0 S/m
ćopłotna wodźiwosć 0,1815 W/(m · K)
Chemiske
oksydaciske stawy +1, −1
oksidy (baziskosć) H2O , H2O2 (amphoter)
normalny potencial 0
elektronowa negatiwnosć 2,1 (Pauling-Skala)
izotopy
izotop NH t1/2 ZM ZE MeV ZP
1H

99,9885(70) %

stabilny
2H

0,0115(70) %

stabilny
3H

10−15 %

12,33 a β- 0,019 3He
NMR-kajkosće
  spin γ w
rad·T−1·s−1
E fL při
B = 4,7 T
w MHz
1H 1/2 26,752 1,00 100,0 (2,348 T)
2H 1 4,107 1,45 · 10 −6 15,351 (2,348 T)
Njestrašnostne pokazy
Markěrowanje jako strašna maćizna
z "RL 67/548/EWG, Anh. I"
R- a S-sady R: Předłoha:R-sady
S: Předłoha:S-sady
Po móžnosći a jeli je zwučeny, so SI-jednoty wužiwaja.
Jeli nic druhe zapisowany, płaća mjenowane daty při standardnych wuměnjenjach.

Wodźik (tež hydrogen abo hydrogenium) je chemiski element ze symbolom H (za łaćonski hydrogenium „wodozhotowjer“; wot starogrjekskeho słowa ὕδωρ hydōrwoda“ a γίγνομαι gignomai „bywać, nastać“) a rjadowym ličbnikom 1. Ma najmjeńše atomy wšěch elementow. Je jenički element, kotrehož jadro při najčasćišim izotopje jenož proton ma, ale žadyn neutron nima. Nimo toho eksistujetej dwaj dalšej izotopaj, a to deuterium a tritium, kotrejž matej nimo protona tež jedyn neutron resp. dwaj neutronaj.

Na zemi wodźik je najčasćišo chemisce zwjazany, dokelž je jara reaktiwny.

W kosmje[wobdźěłać]

Nimo toho wón je najčasćiši element w kosmje. Zjednoći so w hwězdach k heliumej.

Kajkosće[wobdźěłać]

Wodźik so na powětrje a kisliku k wodźe spali. Płomjo je módre. Při wěstym měšenskim poměrje so to kaž eksplozija stanje.

Wažne wjazby[wobdźěłać]

Oksidaj[wobdźěłać]

Wodźik wustupuje w dwěmaj oksidomaj, při tym wodźik přeco je jednohódnotny.

  • H2O (woda) je najčasćiša wjazba wodźika. Nastanje přez spalenje wodźika.

Hlej tež[wobdźěłać]

Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije