Rosopsida

Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije
Dźi do: Nawigacija, Pytać
Za systematiske rozrjadowanje žiwochow eksistuja jedyn pódla druheho wjacore namjety. Tu wobjednawany takson njewotpowěduje tuchwilu w serbskej Wikipediji wužiwaneje systematiki.

Rosopsida (němsce tež: Dreifurchenpollen-Zweikeimblättrige) tworja takson rostlinow z kmjena kćenjowych rostlin (Magnoliophyta). Jich embryjo ma, kaž wšitke dwuschadźikowe kćenjowe rostliny, dwě schadźikowej łopjenje, wuchadźa pak z próška z třoch charakteristiskich "włóžow", kotrež su hakle pod elektroniskim mikroskopom widźeć. Tutón specielny typ próškoweho zornjatka mjenuje so tricolpat, potajkim třimóršćinowy (třiwłóžowy).

W systematice biologije bu tuta skupina hakle před mało lětami znowa definowana, jako wotkry so z pomocu moderneje techniki nowy typ próškoweho zornjatka. W někotrych systemach bu wona jako třeća klasu pódla jednoschadźikowych a wostatnych dwuschadźikowych zarjadowana. Často so wona tež jako Eudicots abo woprawdźite Dikotyledony woznamjenja. Dotal wuchadźa so z toho, zo je třimóršćinowe próškowe zornjatko něhdźe před 65 mio. lětami (wobrot mjezy krydowej dobu a tercierom) nastało.

Kajkosće[wobdźěłać]

We wegetatiwnym wobłuku dadźa so Rosopsida lědma wot wostatnych dwuschadźikowy rozeznawać. Při wšěm je móžno, někotre drobne kajkosće spowšitkownjeć. Łopjena su často zestajane a daloko rozšěrjene přiłopjena wustupuja w porach a njezrosćenej. Transwersalne předłopjena su na Achselsprossen. Kwět je zwjetša štyri- do pjećłopjenowy, po přaslenkach rjadowany a (často tež wjacekróć) do kelucha a króny dźěleny. Próškowe łopjena su zwjetša w jednym abo dwěmaj kružkomaj rjadowane, wustupuja pak nic zrědka rozmnožene (Polyandrie). Płodowe łopješka su často zrosćene (coenokarp).

Systematika[wobdźěłać]

  • Podklasa Ranunculidae
    • Ranunculales
  • Podklasa Caryophyllidae
    • Caryophyllales
  • Podklasa Rosidae
    • Vitales: z jeničkej swójbu:
      • Vitaceae
    • Crossosomatales
    • Geraniales
    • Myrtales
    • Huales: z jeničkej swójbu:
      • Huaceae
    • Zygophyllales
    • Celastrales
    • Malpighiales
    • Oxalidales
    • Fabales
    • Rosales
    • Cucurbitales
    • Fagales
    • Brassicales
    • Malvales
    • Sapindales
    • Tři swójby so wostaja Rosidae přirjadować, nic tola porjadźe; to su Picramniaceae, Tapisciaceae a Dipentodontaceae.
  • Podklasa Asteridae
    • Cornales
    • Ericales
    • Oncothecales
    • Icacinales
    • Garryales
    • Vahliales
    • Gentianales
    • Lamiales
    • Solanales
    • Aquifoliales
    • Escalloniales
    • Paracryphiales
    • Apiales
    • Bruniales
    • Asterales
    • Desfontainiales
    • Dipsacales
  • Slědowace porjady njejsu žadnej podklasy přirjadowane:
    • Sabiales: z jeničkej swójbu:
      • Sabiaceae
    • Proteales
    • Buxales
    • Trochodendrales
    • Gunnerales
    • Berberidopsidales
    • Dilleniales: z jeničkej swójbu:
      • Dilleniaceae
    • Santalales
    • Saxifragales
  • Slědowace taksa niže rjadowanskeje runiny su w swojim systematiskim zarjadowanju tohorunja hišće njejasne:
    • Apodanthaceae
    • Boraginaceae
    • Centroplacus
    • Cynomoriaceae
    • Gumillea
    • Haptanthaceae
    • Hoplestigmataceae
    • Medusandraceae
    • Metteniusaceae
    • Pottingeriaceae
    • Trichostephanus

Eksterne Wotkazy[wobdźěłać]

Commons


Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije