K wobsahej skočić

Nacionalsocialistiska němska dźěłaćerska strona

Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije
Emblem strony
(wužiwanje zwonka kubłanskeho konteksta je w Němskej a dalšich krajach kruće zakazane!)

Nacionalsocialistiska němska dźěłaćerska strona (němsce Nationalsozialistische Deutsche Arbeiterpartei, skrótka NSDAP) bě fašistiska strona w Němskej, kotraž wobsteješe wot 1920 hač do swojeho zakaza po kóncu Druheje swětoweje wójny. Za čas nacionalsocialistiskeho knjejstwa pod diktatorom Adolfom Hitlerom běše wona jenička dowolena strona w Němskim mócnarstwje a wutwari so na masowu organizaciju. Absolutnu wjetšinu wona w swobodnych cyłoněmskich wólbach ženje docpěła njeje.

Jeje program a ideologija měještej jako zakład radikalny němski nacionalizm kaž tež antisemitizm kaž tež wotpokazanje demokratije a marxizma. Wona běše organizatorisce a wobsahowje dospołnje wusměrjena na tak mjenowaneho „wjednika“ strony, Hitlera, kiž bě wot lěta 1921 jeje předsyda.

Wot 1945 je NSDAP zakazana, runje tak kaž jeje symbole a wabjenje za nju.

Strona měješe spočatk 1945 8,5 milionow čłonow, potajkim wjace hač 10 % němskeje ludnosće. Jeje młodźinskej organizaciji běštej Hitlerska młodźina (HJ) a Zwjazk němskich holcow (Bund deutscher Mädel, BDM).

Poslednje wólbne wuslědki po wólbnych wokrjesach

[wobdźěłać | žórłowy tekst wobdźěłać]
wólbny wokrjes[1]5. měrca 19336. nowembra 193231. julija 193214. septembra 1930
Wuchodny Hannover54,3 %42,9 %49,5 %20,6 %
Južny Hannover-Brunšwik48,7 %40,6 %46,1 %24,3 %
Hamburg38,9 %27,2 %33,7 %19,2 %
Schleswigsko-Holsteinska53,2 %45,7 %51,0 %27,0 %
Weser-Ems41,4 %31,9 %38,4 %20,5 %
Westfalska-sewjer34,9 %22,3 %25,7 %12,2 %
Westfalska-juh33,8 %24,8 %27,2 %13,9 %
Düsseldorf-wuchod37,4 %27,0 %31,6 %17,0 %
Düsseldorf-zapad35,2 %24,2 %27,0 %16,8 %
Köln-Aachen30,1 %17,4 %20,2 %14,5 %
Koblenz-Trier38,4 %26,1 %28,8 %14,9 %
Pfalca46,5 %42,6 %43,7 %22,8 %
Hessenska-Darmstadt47,4 %40,2 %43,1 %18,5 %
Hessenska-Nassau49,4 %41,2 %43,6 %20,8 %
Durinska47,2 %37,1 %43,4 %19,3 %
Frankska45,7 %36,4 %39,9 %20,5 %
Delnja Bayerska39,2 %18,5 %20,4 %12,0 %
Hornja Bayerska-Šwabska40,9 %24,6 %27,1 %16,3 %
Württembergska42,0 %26,2 %30,3 %9,4 %
Badenska45,4 %34,1 %36,9 %19,2 %
Wuchodna Pruska56,5 %39,7 %47,1 %22,5 %
Pomorska56,3 %43,1 %48,0 %24,3 %
Mecklenburgska48,0 %37,0 %44,8 %20,1 %
Opole43,2 %26,8 %29,2 %9,5 %
Wrócław50,2 %40,4 %43,5 %24,2 %
Lěhnica54,0 %42,1 %48,0 %20,9 %
Frankobrod/Wódra55,2 %42,6 %48,1 %22,7 %
Berlin31,3 %22,5 %24,6 %12,8 %
Podstupim I44,4 %34,1 %38,2 %18,8 %
Podstupim II38,2 %29,1 %33,0 %16,7 %
Lipsk40,0 %31,0 %36,1 %14,0 %
Drježdźany-Budyšin43,6 %34,0 %39,3 %16,1 %
Kamjenica-Šwikawa50,0 %43,4 %47,0 %23,8 %
Mjezybor46,6 %34,5 %42,6 %20,5 %
Magdeburg47,3 %39,0 %43,8 %19,5 %
Němska43,9 %33,1 %37,4 %18,3 %

W najwjace katolskich serbskich wsach běchu wuslědki NSDAP jasnje niše hač we wokolnych gmejnach (procenty we wólbach 5. měrca 1933): Chrósćicy 26,2 %, Ralbicy 16,9 %, Pančicy-Kukow 11,8 %, Worklecy 13,7 %, Wotrow 16,8 %.[2]

 Commons: Nacionalsocialistiska němska dźěłaćerska strona – Zběrka wobrazow, widejow a awdiodatajow
  1. Peter Longerich: Stichwort 30. Januar 1933, Heyne Verlag, Mnichow 1992. str. 64–65.
  2. Někotre wólbne wunoški ze Kamjenskeho hamtskeho hejtmanstwa. W: Serbskich Nowinach dnja 6.3.1933, str. 4.
Z Wikipedije, swobodneje encyklopedije