Wšědna lěšćina
 |
|
| Ilustracija wšědneje lěšćiny (Corylus avellana) | |
| systematika | |
|---|---|
| Domena | Eukaryoty |
| Swět | Rostlinstwo |
| Rosidy Eurosidy I |
|
| porjad: | (Fagales) |
| swójba: | Brězowe rostliny (Betulaceae) |
| podswójba: | Lěskowe rostliny (Coryloideae) |
| ród: | Lěšćina[1][2] (Corylus) |
| družina: | Wšědna lěšćina |
| wědomostne mjeno | |
| Corylus avellana | |
| L. | |
Wšědna lěšćina (Corylus avellana) je štom ze podswójby lěskowych rostlinow (Coryloideae) znutřka swójby brězowych rostlinow (Betulaceae). Dalše serbske mjena su lěska[1][2], lěsna worješina, worješnička, lěsny worjech a worješk.
Wobsah |
[wobdźěłać] Wopisanje
Wšědna lěšćina je wjacorozdónkowy kerk, kotryž docpěwa wysokosć wot 2 hač do 6 m (wot 3 hač do 5 m).
[wobdźěłać] Łopjena
Łopjena su owalne, kulowate abo wutrobojte a njeprawidłownje hrubje a dwójce zubate. Wone su mjechko kosmate a docpěwaja dołhosć wot 5 hač 12 cm.
Jich nazymske barbjenje je blědožołte.
[wobdźěłać] Kćenja
Kćěje wot februara hač do apryla. Muske micki docpěwaja dołhosć wot (2-8) 10 cm. Wone hižo w zymje jewja, a so w zažnym nalěće puknu. Płodowa wobalka je rołkojta abo zwónčkojta a něhdźe tak dołha kaž worjech. Žónske kćenja čerwjenu pěstu maja, su w pupku schowane a steja po dwěmaj hač po šěsćoch.
Za čas ćopłych dnjow nalěto pčołki kerki wopytaja. Wone so wot próška žiwja jako jedne jich žórłow cyroby. Ale kerk njewopróša, dokelž žónske kćenja njewopytaja.
[wobdźěłać] Płody
Płody su twjerdoskorpiznate, brune lěškowe worješki. Zrałe worješki njesu zelenu, na krome trundlatu wobalku, kotraž wjeršk worješka swobodny wostaji.
[wobdźěłać] Stejnišćo
Rosće w žiwych płotach, na lěsowych kromach, w lisćowych lěsach a na blokowych smjećowych skłoninach.
[wobdźěłać] Rozšěrjenje
Rostlina je w Europje, w zapadnej Aziji a w sewjernej Africe rozšěrjena.
[wobdźěłać] Nóžki
- ↑ 1,0 1,1 Prawopisny słownik, Hornjoserbski słownik, ISBN 3-7420-1920-1, strona 235
- ↑ 2,0 2,1 W internetowym słowniku: Haselnußstrauch
[wobdźěłać] Žórła
- Botanica, Bäume und Sträucher, Über 2000 Pflanzenporträts, ISBN 978-3-8331-4467-7, strona 279 (něm.)
- Schauer - Caspari: Pflanzenführer für unterwegs, ISBN 978-3-8354-0354-3, 2. nakład, 2008, strona 446 (něm.)
- Spohn, Aichele, Golte-Bechtle, Spohn: Was blüht denn da? Kosmos Naturführer (2008), ISBN 978-3-440-11379-0, strona 400 (něm.)
- Brankačk, Jurij: Wobrazowy słownik hornjoserbskich rostlinskich mjenow na CD ROM. Rěčny centrum WITAJ, wudaće za serbske šule. Budyšin 2005.
- Kubát, K. (Hlavní editor): Klíč ke květeně České republiky. Academia, Praha (2002)
- Lajnert, Jan: Rostlinske mjena. Serbske. Němske. Łaćanske. Rjadowane po přirodnym systemje. Volk und Wissen Volkseigener Verlag Berlin (1954)
- Rězak, Filip: Němsko-serbski wšowědny słownik hornjołužiskeje rěče. Donnerhak, Budyšin (1920)
