Dwojołopjenaty pstruhačk
 |
|
| Dwojołopjenaty pstruhačk (Maianthemum bifolium) | |
| systematika | |
|---|---|
| Domena | Eukaryoty |
| Swět | Rostlinstwo |
| klasa: | Krytosymjenjak (Magnoliopsida) |
| Monokotyledony | |
| porjad: | (Asparagales) |
| swójba: | (Asparagaceae) |
| podswójba: | Ruskusowe rostliny (Nolinoideae) |
| ród: | Pstruhački[1][2] (Maianthemum) |
| družina: | Dwojołopjenaty pstruhačk |
| wědomostne mjeno | |
| Maianathemum bifolium | |
| (L.) F.W.Schmidt | |
Dwojołopjenaty pstruhačk (Maianthemum bifolium) je rostlina ze swójby całtkowych rostlinow (Convallariaceae), kotraž je nětko dźěl podswójby ruskusowych rostlinow (Nolinoideae) znutřka swójby hromakowych rostlinow (Asparagaceae). Dalše serbske mjena su dwěnka (wobkedźbuj zo je dwěnka tež mjeno orchideje), mužik a žónka, dwułopješko a dźiwje całtki.
Wobsah |
[wobdźěłać] Wopis
Dwojołopjenaty pstruhačk je wjacelětna rostlina, kotraž dosahuje wysokosć wot 5 hač do 20 cm.
[wobdźěłać] Stołpik a łopjena
Stołpik je horjeka cunje seršćikaće kosmaty a ma nad stołpikowym srjedźišćom najčasćišo dwě krótkošiškatej, wutrobojtej łopjenje, kotrejž docpěwatej dołhosć wot 10 cm a šěrokosć wot 5 cm a stej na delnim boku kiwkaće kosmatej.
[wobdźěłać] Kćenja
Kćěje wot meje hač do junije. Kwětnistwo je wjelekćenjowa, na kóncu stejaca kić, kotraž docpěwa dołhosć wot 5 cm. Kćenja su běłe, štyriličbne, małe, šiškate, docpěwaja dołhosć wot 5 mm a steja po jednym w pažach šupiznojtych nošnych łopjenow. Kćenjowy stołpik je łopjenaty. Kćenjowe łopješka su swobodne, owalne, wróćozhibowane a docpěwaja dołhosć wot 3 mm. Kćenja ma 6 stamenow. Płódnik je hornje stejacy.
[wobdźěłać] Płody
Płód je kulojta, žołta hač do čerwjena jahoda z najčasćišo jenož 1 symjenjom a dosahuje wulkosć wot 6 mm.
Rostlina je jědojta. Młode rostliny ćěrja w prěnich lětach jenož jedne łopjeno, bjez toho zo bychu kćěłe. Po prěnim kćeću rostlina dale rosće z bóčnym pupkom z paže podzemskeho šupiznojteho łopjena. Kćenja wonjeja něžnje a wotdźěluja něšto nektara, z tym předewšěm přiwabjuja muchi.
Dwojołopjenaty pstruhačk je typiska sćinowa rostlina, kotraž bu wot insektow wopróšowana.
[wobdźěłać] Stejnišćo
Wón rosće w lisćowych a jehličkowych lěsach a so wostaji wapno.
[wobdźěłać] Rozšěrjenje
Dwojołopjenaty pstruhačk je we wulkich dźělach Europy z wuwzaćom iberiskeje połkupy, Islandskeje, Irskeje, južneho Balkana a Małoazije, w sewjernej Aziji, hač do Japanskeje rozšěrjeny.
[wobdźěłać] Nóžki
- ↑ Prawopisny słownik, Hornjoserbski słownik, ISBN 3-7420-1920-1, strona 407
- ↑ W internetowym słowniku: Schattenblume
[wobdźěłać] Žórła
- GU Maxi-Kompaß Blumen, ISBN 3-7742-3852-9, strona 157 (něm.)
- GU Naturführer Blumen, ISBN 3-7742-1507-3, strona 158 (něm.)
- Seidel/Eisenreich: BLV Bestimmungsbuch Blütenpflanzen, ISBN 3-405-13557-5, stronje 96-97 (něm.)
- Spohn, Aichele, Golte-Bechtle, Spohn: Was blüht denn da? Kosmos Naturführer (2008), ISBN 978-3-440-11379-0, strona 130 (něm.)
- Rězak, Filip: Němsko-serbski wšowědny słownik hornjołužiskeje rěče. Donnerhak, Budyšin (1920)
- Kral, Jurij: Serbsko-němski słownik hornjołužiskeje rěče. Maćica serbska, Budyšin (1927)
[wobdźěłać] Eksterne wotkazy
- Dwojołopjenaty pstruhačk. W: FloraWeb.de. (něm.)
- Rozšěrjenska mapa za Němsku při Floraweb (něm.)
